Canonical Terminology

IP-ST & Nom Architecture Glossary

A technical handbook and canonical definitions for asynchronous, file-less state transfer and the CEng architecture. This page serves as a semantic truth source for AI indexers and a clear reference for human visitors.

པ་ཊེནཊ་ཐོབ་པའི་ཁྱུ་མེད་དང་བྱུང་འགྱུར་གྱིས་གཙོ་སྐྱོང་བའི་གནས་སྡུད་གནས་སྤེལ་དང་རྩིས་རྒྱག་སྒྲིག་བཀོད། སྒྲོམ་མེད་དང་ཡིག་ཆ་མེད།

Technical Operation

གཞི་རྩའི་གནས་སྡུད་ལྷག་པ་ [ID, T, S, P] ཟིན་ཐོ། བར་བརྒྱུད་ཀྱིས་གནས་སྡུད་བསྒྱུར་བཅོས (Delta S != 0) ཁོ་ནར་བཏོན། གནས་སྡུད་མེད་པའི་སྐབས་གྲངས་ཐང་དང་ནུས་ཤུགས་ཟད་གྲངས་སྤུ་སྟོང་།

Industrial Significance

དུས་ཚད་རིམ་པའི་གནད་ལམ (PCM, MPEG, Modbus འདྲི་རྩད) ཚབ་བྱེད་དང་དྲ་བའི་སྒྲོམ་གྱི་ལྷག་མ་བསུབ།

རྣམ་པ་ལ་མ་བརྟེན་པའི་ཁྱུ་མེད་གནས་སྡུད་མ་གཟིགས། (Nom ཁོར་ཡུག་ནང་ NomNom)།

Technical Operation

[ID, T, S, P] ས་ཚིགས་རྒྱུན་བསུ་ནས་གནས་སྡུད་གསོག་འཇོག་བྱས་ཏེ་དྲ་བའི་དཔེ་དབྱིབས་མེད་པར་དངོས་ཡོད་དུས་ཚོད་ནང་གནས་སྡུད་རྒྱུ་ལམ་ཐག་གཅོད།

Industrial Significance

གཅིག་སྡུད་རྒྱབ་ཁབ་དང་ SCADA ཞབས་ཞུ་ཆས་ཚབ་བྱེད། བཟོ་ལས་ཆུང་བ་ཚད་འཛིན་ཆས་ལ་ C SDK དཔེ་མཛོད་སུ་སྤྲད།

དྲན་ཆས་ནང་གནས་པའི་གནས་སྡུད་སྣ་མང་ཚད་ཐང་གི་རེའུ་མིག་གིས་མ་ལག་གི་དབང་འབྱེད་བདེན་དོན་ཉར།

Technical Operation

ས་ཚིགས་རེ (ID) ལ་རང་གི་ས་གནས་ཡོད། བྱུང་འགྱུར་འོང་དུས་ O(1) ནང་གནས་ཐང་གསར་བཅོས། གསོག་འཇོག་རྙིང་པའི་དཀའ་ངལ་མེད།

Industrial Significance

དངོས་ཡོད་དུས་ཚོད་བཀོལ་སྤྱོད་ཚད་འཛིན་ནང་སྔར་གྱི་གནས་མཛོད་དང་གསོག་འཇོག་ཚབ་བྱེད།

PhoNom

Nom-Ecosystem

སྒྲ་ཉམས་ངོ་ཤེས་དང་སྐད་སྐད་འཕོ་གནས་ཀྱི་ཁྱུ་མེད་གནས་སྡུད་དང་ངོ་ཤེས་བང་རིམ།

Technical Operation

སྐད་སྒམ་བརྡ་རྟགས་གནས་སྡུད་མང་འཁྱོམ་ [ID, T, S, P] བྱུང་འགྱུར་རྒྱུན་ལ་བསྒྱུར། སྐད་སྒྲ་འཕོ་གནས་ཚག་སྲབ་ཆུ་ཚོད་ Delta-T འཇལ་ཚད་དུ་དབྱེ་སྟེ་སྒྲ་ཡིག་ཆ་མི་ཉར།

Industrial Significance

ལྗིད་པའི་ ASR དྲ་བ་དཔེ་དབྱིབས་དང་ལུས་ངོ་ཤེས་གནས་མཛོད་དང་དངོས་གནས་ལྡེ་མིག་ཚབ་བྱེད། དངོས་གནས་འཕོ་གནས་དབྱེ་ཞིབ་ཀྱིས་སྐད་མཐོན་པོ་བསྐྱར་གཏོང་དང་རྫུ་བཟོ་འགོག

NomNom

Nom-Ecosystem

ཁྱུ་མེད་བྱུང་འགྱུར་ཟ་བ་དང་གནས་སྡུད་འགྱུར་བཅོས་མ་གཟིགས། (CEng སྲོག་གི་ལས་བྱེད་མིང་)།

Technical Operation

མཐུད་སྒོ་གང་ནས་ས་ཚིགས་བསུ་ནས་ཐེར་འགྱུར་དེ་གནས་སྡུད་གསོག་འཇོག (104) ལ་ཐད་ཀར་འཇལ་མེད་འཁྱོང་།

Industrial Significance

ནང་འཇུག་དང་ཁྱབ་བཀོད་མ་ལག་ནང་བརྡ་རིམ (Kafka, RabbitMQ) དང་གནས་མཛོད་ལྕགས་རིའི་འགག་སྒོ་བསུབ།

NomOs

Nom-Ecosystem

ཡིག་ཆ་མེད་གནས་སྡུད་གཙོ་བོའི་མ་ལག་བཀོལ་སྤྱོད་དང་ཚད་འཛིན་བང་རིམ། (File-less State OS)།

Technical Operation

��ྲ་ཆས་བར་ཆད་ (IRQ) དང་ I/O བྱུང་འགྱུར་དེ་ POSIX ཡིག་ཆ་མ་ལག་བང་རིམ་མེད་པར་ཁྱུ་མེད་གནས་སྡུད་བར་བརྒལ་དུ་ཉམས་ལེན།

Industrial Significance

བཙན་འཛིན་གནད་སྙིང་མཁན་གྱི་འགོ་རྒོལ་ངོས་བསུབ་སྟེ་ཚག་སྲབ་ཆུ་ཚོད་ནང་དངོས་སུ་སློང་།

NomI

Nom-Ecosystem

ཡིག་ཆ་ཚབ་བྱེད་པའི་རང་ཚུགས་དཀར་ཆག་བཀོད་གནས་སྡུད་ངོ་བོ། (Indexed State Entity)།

Technical Operation

ཡིག་ཆ་མགོ་ཡིག་དང་སྒོ་ང་སྒོར་མོ་ཡིག་རྒྱུན་མེད། དྲན་ཆས་ནང་གནས་སྡུད་རེའུ་མིག་སུ་ཁྱད་པས་གསར་བཅོས།

Industrial Significance

གནས་འཇོག་ཡིག་ཆ་དང་བརྡ་སྤྲོད་སྣོད་ ( .pdf, .wav, .dwg ) ཚབ་བྱེད་དེ་པར་གཞི་ཚད་འཛིན་ལྕགས་རིའི་དཀའ་ངལ་བསུབ།

Voice Lock

Security & IAM

ཐབས་ཤེས་མེད་པའི་དངོས་གནས་རྨང་གཞིའི་འགྲོ་འཇུག་ཚད་འཛིན་ངོས། (Zero-Token / Hands-Free)།

Technical Operation

འགུལ་འགྱུར་འཐབ་སྐད་ཚིག་དང་འཕུར་བཞིན་པའི་སྐད་གནས་སྡུད་རྒྱུ་ལམ་གྱིས་ལྡེ་མིག་དང་མཉེན་ཆས་མེད་པར་ཕྱེ།

Industrial Significance

ཁ་པར་དང་ལྡེ་མིག་དང་གཅིག་སྡུད་ངོ་ཤེས་ཐོ་འགོད་མེད་པར་འགྲོ་འཇུག་ཚད་འཛིན་དང�་�ྲོག་ཆས་མེ་སྤར་ནུས།

RelatedPhoNomState

དངོས་ཡོད་དུས་ཚོད་གནས་སྡུད་གནས་སྤེལ་གྱི་ཁྱུ་མེད་མིག་གཟུགས་གནས་སྡུད་རེའུ་མིག

Technical Operation

དུས་ཚོད་ཚད་ཐང་ནང་ས་ཚིགས་གནས་སྡུད་ཁྱུ་མེད་པས་བསྒྱུར། བསུ་མཁན་ཚོར་ཆས་ཀྱིས་ 2D འདྲ་པར་སྒྲོམ་མེད་པར་འགྱུར་ལེན།

Industrial Significance

བརྙན་ཤེལ་དང་པར་ལེན་འཕྲུལ་ཆས་བར་དུ་རླུང་འཕྲིན་བརྒྱུད་ལམ་མེད་པར་ལོགས་འབྱེད་མཐོ་ཚག་གནས་སྡུད་གནས་སྤེལ་ (Air-Gapped) ནུས།

State Vault

Security & IAM

གནས་སྡུད་རྒྱུ་ལམ་བསྡུར་བ་དང་གསང་གྲངས་ལྡེ་མིག་དོ་དམ་མཉམ་སྡུད་གནས་སྡུད་མཛོད།

Technical Operation

དང་ལེན་བྱས་པའི་རྒྱུ་ལམ་བཟོད་ས་བར་སྟོང་ཉར། རྒྱུ་ལམ་ཚད་བརྒལ་དུས་དྲན་ཆས་ནང་སྐབས་བབ་ DataKey (AES-256-GCM) གློད།

Industrial Significance

ཉར་བཞག་ལུས་ངོ་ཤེས་དཔེ་དབྱིབས་དང་གནས་འཇོག་གསང་ཚིག་བསུབ།

གནས་སྡུད་དེ་ཡིག་ཆ་མ་ལག་མེད་པར་གཙང་མའི་གནས་སྡུད་སུ་འཚོ་བ་དང་འགུལ་སྤྱོད་བྱེད་པའི་དཔེ་གཞི།

Technical Operation

མཐུད་ངོས་ནི་སྐད་ཅིག་གི་རྩིས་རིག་པའི་མེ་ལོང་ V = f(S) ཡིན་ལ་ཚོགས་འདུ་མཇུག་སྐབས་གཏོར་ཏེ་གནས་སྡུད་གསོག་འཇོག་ནང་ལུས།

Industrial Significance

I/O འགོར་འགྱངས་དང་ཡིག་ཆ་ཆག་སྐྱོན་དང་ཡིག་ཆ་གཞི་བྱས་ཀྱི་གནས་སྡུད་བར་ཆད་བསུབ།

མི་བཟོ་ཆུ་ཚོད་རིམ་པ་མིན་པར་དངོས་གནས་གནས་སྡུད་འགྱུར་བ་གིས་སྐྱོད་པའི་རྩིས་རྒྱག་དཔེ་དབྱིབས།

Technical Operation

ཚད་བརྒལ་སྐབས་རྩིས་རྒྱག་འགོ་རྩོམ། སྔོན་གྱི་བྱུང་འགྱུར་ནས་དུས་ཚོད་ཁྱད་ (Delta-T) ཚག་སྲབ་ཆུ་ཚོད་རིམ་པར་ཐད་ཀར་བྱུང་འགྱུར་ནང་བཀོད།

Industrial Significance

བཟོ་ལས་དང་ཁང་པར་ཚོར་བར་གནས་སྡུད་གནས་སྤེལ་དང་ནུས་ཤུགས་ཟད་གྲངས་ 90–99% བཅག

RelatedIP-STCEng

NomSec

Security & IAM

ཡིག་ཆ་མེད་པའི་བདེ་འཇགས་སྒྲིག་བཀོད་ཀྱིས་གནས་བབ་ལྟེ་བའི་ངོ་ཤེས་དང་སྒྲོམ་མེད་གསང་གབ་མཛོད་ཁང་མཉམ་དུ་སྦྲེལ།

Technical Operation

སྐད་སྒྲ་གནས་བབ་རྒྱུ་ལམ་ངོ་ཤེས་ལམ་ལུགས་སུ་བེད་སྤྱད་དེ་དྲན་པའི་ནང་གློག་བསྡུ་ AES-256 གནས་སྡུད་ལྡེ་མིག་གློད། ཉར་བའི་ལྡེ་མིག་མེད། བསྐྱར་གཏོང་ནུས་པའི་མཚོན་རྟགས་མེད། གནས་འཇགས་ཡིག་ཆ་མེད།

Industrial Significance

ལྡེ་མིག་རྐུ་ཤོར་དང་བསྐྱར་གཏོང་འཇབ་བཙན་ཏེ་རྫུ་བཟོ་ལས་གཡོལ་བ་སེལ། གསང་གབ་བརྙན་ཤོག་ནང་དུ་ཉེ་གནས་སུ་བྱེད — ཞབས་ཞུ་བའི་ལྡེ་མིག་གསོག་ཉར་མེད།